Examining the Effect of Leadership Behavior on Teachers' Professional Development in Educational Institutions
Eğitim Kurumlarında Liderlik Davranışının Öğretmenin Mesleki Gelişimine Etkisinin İncelenmesi
This study examines the leadership perceptions and professional development attitudes of teachers in Turkey. In the study conducted with the relational screening model, it was determined that the paternalistic leadership behaviors of school principals and the attitudes of teachers towards professional development were above average. While no significant difference was found according to the gender variable, it was seen that teachers between the ages of 41-50 perceived the leadership behaviors of school principals higher than those aged 51 and above according to the age variable. In addition, young teachers' attitudes towards professional development were higher. According to marital status, it was found that married teachers perceived the paternalistic leadership behaviors of school principals more strongly, but single teachers had higher attitudes towards professional development. According to the level of education, teachers with a master's degree perceived the paternalistic leadership behaviors of school principals higher than those with a bachelor's degree. According to professional experience, it was seen that teachers with 11-15 years of experience perceived the leadership behaviors of school principals more strongly, while teachers with 1-10 years of experience had higher attitudes towards professional development. As a result, it was determined that there was a low level but positive relationship between the paternalistic leadership behaviors of school principals and the attitudes of teachers towards professional development.
Bu çalışma, Türkiye’deki öğretmenlerin liderlik algıları ile mesleki gelişim tutumlarını incelemektedir. İlişkisel tarama modeliyle yürütülen araştırmada, okul müdürlerinin paternalist liderlik davranışları ve öğretmenlerin mesleki gelişime yönelik tutumlarının ortalamanın üzerinde olduğu belirlenmiştir. Cinsiyet değişkenine göre anlamlı bir fark bulunmazken, yaş değişkenine göre 41-50 yaş arası öğretmenlerin okul müdürlerinin liderlik davranışlarını 51 yaş ve üzerindekilere kıyasla daha yüksek algıladığı görülmüştür. Ayrıca, genç öğretmenlerin mesleki gelişime yönelik tutumları daha yüksek çıkmıştır. Medeni duruma göre, evli öğretmenlerin okul müdürlerinin paternalist liderlik davranışlarını daha güçlü algıladığı, ancak bekar öğretmenlerin mesleki gelişime yönelik tutumlarının daha yüksek olduğu bulunmuştur. Eğitim düzeyine göre, yüksek lisans mezunu öğretmenler, okul müdürlerinin paternalist liderlik davranışlarını lisans mezunlarına göre daha yüksek algılamaktadır. Mesleki deneyime göre, 11-15 yıl deneyimi olan öğretmenlerin okul müdürlerinin liderlik davranışlarını daha güçlü algıladığı, 1-10 yıl deneyimi olan öğretmenlerin ise mesleki gelişime yönelik tutumlarının daha yüksek olduğu görülmüştür. Sonuç olarak, okul müdürlerinin paternalist liderlik davranışları ile öğretmenlerin mesleki gelişime yönelik tutumları arasında düşük düzeyde, ancak pozitif bir ilişki olduğu tespit edilmiştir.
Akert, N. and Martin, B. (2012). The role of teacher leaders in school improvement through the perceptions of principals and teachers. International Journal of Education, 4(4). https://doi.org/10.5296/ije.v4i4.2290
Amels, J., Krüger, M., Suhre, C., & Veen, K. (2020). The relationship between primary school leaders’ utilization of distributed leadership and teachers’ capacity to change. Educational Management Administration & Leadership, 49(5), 732-749. https://doi.org/10.1177/1741143220915921
Cesur, D. (2015). Paternalist liderlik ve örgüt kültürü ilişkisi: Sakarya Üniversitesi örneği. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Sakarya: Sakarya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
Çetin, F. (2018). Mesleki Gelişime Yönelik Tutum Ölçeği (MGTÖ) geçerlik ve güvenirlik çalışması. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 827 – 844.
Dağlı, A., & Ağalday, B. (2017). Developing a Headmasters’ Paternalistic Leadership Behaviours Scale in Turkey. Journal of Education and Practice , 190-201.
Karasar, N. (2005). Bilimsel Araştırma Yöntemi. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
Kaygısızel, E. (2015). The relationship between paternalistic leadership leader-member exchange (lmx) and job stress. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. İstanbul: Yeditepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
Marks, H. and Printy, S. (2003). Principal leadership and school performance: an integration of transformational and instructional leadership. Educational Administration Quarterly, 39(3), 370-397. https://doi.org/10.1177/0013161x03253412
Robinson, V., Lloyd, C., & Rowe, K. (2008). The impact of leadership on student outcomes: an analysis of the differential effects of leadership types. Educational Administration Quarterly, 44(5), 635-674. https://doi.org/10.1177/0013161x08321509
Şimşek, H., & Yıldırım, A. (2013). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayınevi.
Tabachnick, B., & Fidell, L. (2013). Using Multivariate Statistics. Boston : Pearson.
Wenner, J. and Campbell, T. (2016). The theoretical and empirical basis of teacher leadership. Review of Educational Research, 87(1), 134-171. https://doi.org/10.3102/0034654316653478
Yaman, T. (2011). Yöneticilerin paternalist (babacan) lider davranışlarının çalışanların örgütsel özdeşleşmelerine, iş performanslarına ve işten ayrılma niyetlerine etkisi: Özel sektörde uygulama. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Ankara: Kara Harp Okulu.
Yang, Y. and Lahoz, E. (2024). Leadership training for teachers and students’ classroom performance in china. International Journal of Education and Humanities, 17(1), 193-199. https://doi.org/10.54097/z8med517
Yusof, H., Min, Z., Jalil, N., Noor, M., & Yusof, R. (2018). Teacher leadership and its relationship with students’ academic achievement. International Journal of Academic Research in Business and Social Sciences, 8(9). https://doi.org/10.6007/ijarbss/v8-i9/4866
Telif Hakkı (c) 2025 Yönetim ve Eğitim Bilimleri Dergisi
Bu çalışma Creative Commons Attribution 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
İndir
Makale Bilgileri
- Makale Türü Makaleler
- Gönderildi Mart 16, 2025
- Yayınlanmış Mart 16, 2025
- Sayı Cilt 4 Sayı 1 (2025): JMEDUSCI
- Bölüm Makaleler
